Nieuws

Voorzitterswissel bij de Fabriek

Vers bloed voor de Raad van Bestuur, want op 14 mei gaf Danny Jacobs (algemeen directeur BBL, rechts op de foto) de voorzittersfakkel van de Sociale Innovatiefabriek door aan Paul Ongenaert (directeur Taborgroep, links op de foto). Tijd voor een dubbelinterview – elk vanuit zijn eigen kot. 

Danny, je hebt de Sociale Innovatiefabriek uit de grond gestampt zeven jaar geleden. Hoe voelt het nu om afscheid te nemen?

Danny: ‘Heel raar. Het is als een kindje dat ik nu afgeef. Ik heb de Fabriek opgericht in 2013, als ondervoorzitter in tandem met voorzitter Jan van den Nieuwenhuijzen. In de nasleep van de financiële crisis van 2008 waren de geesten rijp voor zo’n organisatie en het idee stond ook in het regeerakkoord. Dus toen we de middelen kregen, hebben we op nauwelijks een zestal weken tijd de Fabriek opgestart. Een vzw opgericht, een team van zeven à acht medewerkers aangeworven, kantoren gezocht, een website gebouwd … Ik ben daar nog altijd trots op. Na een dikke drie jaar is Jan op pensioen gegaan en ben ik voorzitter geworden. En nu geef ik de fakkel door aan Paul. Ik heb alle vertrouwen in hem: hij heeft een brede blik en staat onafhankelijk in het veld. De Fabriek is in goede handen.’

Paul, hoe kijk jij naar het werk van Danny? 

Paul: ‘Alle credits voor Danny, die het pionierswerk heeft gedaan. Hij heeft enorme verdiensten: op de korte tijd dat de Fabriek bestaat, zijn we een gevestigde waarde geworden. Dat is niet niets voor een kleine organisatie met beperkte middelen. We moeten blijven doen wat we doen, en de Sociale Innovatiefabriek incontournable maken voor alles wat met sociale innovatie te maken heeft. Of het nu gaat om start-ups, grotere organisaties, bedrijven of overheden.  

Hoe is sociale innovatie en sociaal ondernemen geëvolueerd in die zeven jaar?

Danny: ‘Maatschappelijke innovatie is ingeburgerd geraakt. Toen we startten, kwam de deeleconomie op: autodelen, maar ook materiaal delen. Vandaag is sociale innovatie heel breed: wonen, voeding, mobiliteit, energie, zorg, circulaire economie … Innovatoren vind je nu op elk beleidsthema. Dat is heel tof, en tegelijk een uitdaging voor de Fabriek om de juiste focus te vinden.’

Waar ligt die focus dan volgens jou?

Danny: ‘Een interessante piste is het middenveld. Grotere organisaties innoveren per definitie minder snel, omdat ze in een gevestigde structuur zitten. Daar zie ik ontzettend veel potentieel voor vernieuwing. Het is niet makkelijk, maar intrapreneurship is volgens mij een veelbelovende piste.’

Paul: ‘Daar ben ik het mee eens. Ruimer gezien is dat eigenlijk ondernemerschap stimuleren. Starters zijn vaak enthousiast maar hebben geen kaas gegeten van management. Gevestigde organisaties hebben wel body en weten hoe ze processen moeten managen, maar daar gaat innovatie veel trager. Je moet die twee bij elkaar kunnen brengen voor een maximale maatschappelijke impact.’

Op welke andere domeinen is er nog een grote rol weggelegd voor de Fabriek?

Paul: ‘Ik wil werken aan meer hybride organisaties. De grenzen tussen social en non-profit enerzijds en profit anderzijds zijn niet meer zwart-wit. Hybride organisaties hebben wel een winstdoel, maar investeren die winst ook in maatschappelijke oplossingen. Denk aan een organisatie voor kwetsbare personen die niet kiest voor een klassieke refter, maar voor een restaurant waar iedereen welkom is. Die organisatie draait profit, maar bevordert ook de inclusie. Daar moeten we meer op inzetten. Want vandaag is de social profit nog erg afhankelijk van subsidies.’

‘Een andere opdracht is om de authenticiteit van de Fabriek goed te blijven bewaken. Walk your talk.’

Danny: ‘Inderdaad. We moeten goed in de spits blijven staan, en het juiste aanbod ontwikkelen voor de nieuwe noden en uitdagingen van de maatschappij. We moeten internationaal de nieuwe ontwikkelingen volgen, onze tools en aanpak aanpassen … We moeten zelf ook blijven innoveren, om duurzame impact te hebben.’

Danny, wat gaat jou altijd bijblijven aan jouw tijd bij de Fabriek?

Danny: ‘Vooral de positieve mindset van de community. Sociale innovatie is een antwoord op noden en problemen, en toch is de sfeer positief. Hoe groot de uitdaging ook is, je kan een verschil maken. Dankzij die positieve vibes hebben we ook samengewerkt met VRT en De Standaard voor de campagne van de Radicale Vernieuwers. De intrinsieke motivatie van de innovatoren is erg sterk, en dat is prachtig om te zien.’        

Nog een laatste vraag voor Paul: wat is jouw droom voor de Fabriek?

Paul: ‘Weet je, op een elektrische fiets trap je zelf, maar krijg je ondersteuning. Met de Fabriek wil ik de hulpmotor in sociale innovatie zijn voor veel organisaties, en op die manier de maatschappij meer menselijk maken. Ik hoop ook dat de Fabriek zelf kan rekenen op wind in de rug. Daarom ben ik ook blij met de subsidies van VLAIO. Het is een signaal dat de overheid belang hecht aan ons werk.’