Praktijk

Meet Up Genk - inspiratie verslag


Na Brugge, Brussel en Gent keken we uit naar de Sociale Innovatie Meet Up in het Limburgse Genk. Eens de 4 partners, 1 burgemeester, 1 minister, 2 cases, 4 pitchers en 50 gasten in de zaal van C-mine een plaatsje hadden gevonden, gingen we van start met de burgemeester van Genk, Wim Dries. Hij verwelkomde de gasten en lichtte toe hoe de stad met partners en projecten probeert te innoveren rond drie ‘radars’: diversiteit (met ontwikkelingen op de site Zwartberg), creativiteit (C-mine), hernieuwbare energie (onder meer op de Tor site). De kruisbestuiving tussen deze drie doet een netwerk van sociaal innovatieve ideeën ontstaan, die er voor zorgen dat het aangenamer wonen, leven en beleven is in Genk.

De beeldspraak van de heer Dries van ‘radars’ was een mooie inleiding voor de toelichting van Kaat Peeters van de Sociale InnovatieFabriek. Kaat illustreerde aan de hand van voorbeelden dat sociale innovatie niet nieuw is, maar wel vernieuwde aandacht krijgt van bedrijven en maatschappelijke actoren. Ook Europa werkt programma’s en financiering uit voor sociaal ondernemerschap. Vlaanderen wil pionieren en stimuleerde de oprichting van de Sociale InnovatieFabriek om sociale innovatie en sociaal ondernemerschap te promoten, ondersteunen en toe te leiden naar co-financiering bij het Instituut voor Wetenschap en Technologie (IWT). De voorbije maanden kreeg de Fabriek al 80 innovatoren op bezoek die versterking voor hun concept vragen van het ‘lerend netwerk’ van de Fabriek. Een 2 minuten toelichting over de werking van de Fabriek kan u hier bekijken. Belangrijk nog: wie meer uitleg wil over de mogelijkheden voor je bedrijf, organisatie, sector of federatie kan ons contacteren voor een informatiesessie.

De Sociale InnovatieFabriek is een netwerkorganisatie: ze is nauw verbonden met innovatiepartners voor de begeleiding van innovatoren en het organiseren van gemeenschappelijke activiteiten. Deze Meet Up kwam tot stand dankzij de stad Genk, het Innovatiecentrum Limburg en Vormingplus Limburg.

Het provinciale Innovatiecentrum ondersteunt bedrijven die willen inzetten op (technologische) innovatie. Joke Vanhaeren ziet een maatschappelijke finaliteit bij technologische innovatie ook meer en meer opkomen. Technologische innovatie heeft baadt bij een sociale finaliteit en sociale innovatie maakt dankbaar gebruik van technologische innovatie. KMO’s krijgen hulp bij het zoeken naar onderzoekspartners (VIN netwerk), financiering (bij IWT) en het uitwerken van hun businessplan. Vzw’s die op zoek zijn naar partners uit het bedrijfsleven, kunnen ook bij het Innovatiecentrum aankloppen.

Vormingplus werkt daarentegen vooral voor het maatschappelijk middenveld en minder voor bedrijven. Als volkshogeschool is hun opdracht het versterken van de veerkracht van mensen via het zogenaamde ‘niet-formele leren’. Ze bieden ervaringen, projecten en vormingen aan die de vaardigheden van mensen aanscherpen en die hen verbinden met anderen. Vormingplus werkt zowel in een stedelijke context als op het platteland. 

Onze zoektocht naar sociaal innovatieve praktijken in Limburg duurde niet lang...

Erwin Hermans en Rita Kelchtermans van de kringwinkel Okazi zetten het project Creazi op. In magazijnen verzamelen ze overschotten aan goederen en materialen die niet (meer) verkoopbaar zijn in de kringwinkel. In plaats van ze af te voeren als afval, krijgen deze overschotten een nieuwe bestemming als ‘grondstof’ voor projecten van kunstenaars, scholen, organisaties, ateliers of zorgcentra. Het succes en de interesse is er. De moeilijkheid voor Creazi is nu om dit op een duurzame manier te kunnen verankeren (bv. in cultuur of onderwijs) en op te schalen. Interesse om mee na te denken of ook lid te worden? Creazi vind je op de Research campus en ook online.

Peter Willems en Piet Vandebroek ontwikkelen Zorgzaam Beverst. Beverst is een dorp met een 5000 tal inwoners dat voor heel wat verandering staat: kleine winkels worden vervangen door uniforme groothandels, huizen maken plaats voor rendabelere appartementsblokken, ouderen trekken voor hun zorg naar rusthuizen,... Markant aan Beverst evenwel is dat er heel veel goesting is bij de inwoners om zich meer met elkaar te verbinden. Beverstenaren vinden hun gading in verenigingen, in een dorpsrestaurant, op een druk bezochte website en facebookpagina en via een plaatselijke krantje, maar er is nog potentieel voor meer - en intensievere - contacten. In samenwerking met Cubigo ontwikkelde RIMO Limburg een zorgplatform waarbij inwoners op een gepersonaliseerde eenvoudige manier contact kunnen leggen met anderen. De applicatie zal toelaten dat je snel een bezoeker kan regelen voor je oma in het rusthuis, dat je je bloeddrukgegevens met de dokter kan uitwisselen of de openingsuren van de bibliotheek kan raadplegen. Voor dit ICT platform wordt nu een onafhankelijke coöperatieve ZINIA (Zorg en innovatie in actie) opgericht. 

Na de twee cases, kwamen de pitchers aan het woord. Spreek hen aan als je ideeën hebt of kan samenwerken!

Zichtmethode
René Van Leeuwen stelt dat goede ideeën en innovaties niet los van de zogenaamde ‘oude economie’ ontstaan. Het komt er steeds op aan van mensen te motiveren, te prikkelen en te begeleiden in het innoveren in hun bedrijf. Hij zette daarvoor een methode op: de Zichtmethode. Deze tool gaat op zoek naar inzicht in de persoonlijke talenten, passies en competenties om te komen tot een overzicht van de krachten en noden van het team. Dit proces leidt naar vooruitzicht, motivatie en inspiratie voor oplossingen van problemen, nieuwe ideeën en aanpakken. Interesse om het toe te passen? Contacteer René.

Inspinazie
Inspinazie is een groep improvisatie-trainers/spelers. Een van hun vele activiteiten is in bedrijven en organisaties aan de slag gaan rond communicatie en teamwerk, gestoeld op het fundament van hun improvisatiestijl: verhaalbouw en samenspel. Veel mensen kennen het effect van een impro-workshop, ondertussen al behoorlijk populair “in company”: een fijne belevenis en voor velen een eye-opener. De stap naar langer lopende en dus meer duurzame trajecten in organisaties en bedrijven wordt nu vaker gezet. Dit laatste heeft een veel grotere impact op de mindset van mensen: er ontstaat effectief meer vertrouwen, connectie en cocreatie. Inspinazie wil deze aanpak, onder de naam Impro-Lab, verder uitbouwen. Wie helpt hen na te denken over de vorm en bekendmaking? Wie kan dit mee vormgeving in een breder "mind-for-innovation" - LAB?

Tapazz
Een oplossing voor het fileprobleem, een rustigere binnenstad, minder auto’s,… Het is de droom van velen. In een ideale wereld verplaatst iedereen zich misschien met het openbaar vervoer, maar die ideale wereld is niet nog niet voor morgen. Het platform voor particulier autodelen, Tapazz, brengt ons alvast een stapje dichterbij. Auto nodig? Huur hem van je buren! Info en inschrijven kan via de website

De Bottelarij
In het Haspengouwse natuurschoon ligt De Bottelarij, een restaurant annex fietscafé annex winkel annex kunstgallerij. Wellen heeft nog méér te bieden aan de inwoners en toeristen. Onlangs vond de ‘grote Wellense brainstorm’ plaats: een brainstorm over hoe het toeristische en culturele aanbod kan uitgebreid en versterkt worden. Hoe kunnen ze nu de resultaten van die brainstorm omzetten in effectieve en doelgerichte acties? Contacteer initiatiefnemer Simon van AKSI. 

Minister van Innovatie, Ingrid Lieten, sloot de dag af met een pleidooi om innovatie uit een ivoren toren te halen. ‘Innovatie is niet alleen iets voor grote bedrijven, maar ook voor kleine ondernemingen, voor het maatschappelijke middenveld en burgers’. Om uitdagingen als verstedelijking, klimaat, vergrijzing of zorg aan te gaan moet iedereen kansen krijgen om oplossingen aan te dragen. Net daarom is ook de Sociale InnovatieFabriek opgericht: om iedereen te helpen te komen tot doordachte sociale innovaties en nieuwe sociaal ondernemerschap. Ze loofde de Fabriek voor de resultaten van de eerste maanden en appelleerde iedereen om in te zetten op innovatie ‘waar iedereen bij wint’.

Bedankt aan alle partners, sprekers en gasten. Benieuwd wat er in andere Vlaamse regio's broeit en bloeit aan sociale innovaties? We organiseren nog een Sociale Innovatie Meet Up in Leuven ( 13 februari) en Antwerpen (20 februari).